8

Podstawy fotografii (smartfonem) – technika Low-key

Fotografia to w dużej mierze pokaz kreatywności oraz umiejętności w uchwyceniu piękna, które dotrze także do innych. Na przestrzeni lat pojawiło się wiele ciekawych efektów, które pozwalają to piękno uchwycić. Wśród nich jest technika low-key.

[Aktualizacja z 3 marca 2020] Zdjęcia z serwisu 500px zostały podmienione na zdjęcia z darmowych serwisów.

High-key (wysoka tonacja) oraz Low-key to dwie techniki oparte o swojego rodzaju kontrast. Pierwsza z nich opiera się na jasnych kolorach oraz prześwietlonych (umyślnie) kadrach.

Z kolei Low-key (niska tonacja) to popularna technika, w której kadr w głównej mierze opiera się na czerni i ciemnych kolorach.

Odpowiedni sprzęt to podstawa
Technika Low-key stawia wiele wyzwań przed sprzętem, a także fotografem. Od strony sprzętowej jest to szum i odpowiednie oświetlenie, a w przypadku korzystania z lampy błyskowej, zgranie jej z migawką aparatu. Fotograf również nie ma zbyt łatwo, ponieważ to on odpowiada za oświetlenie, odpowiednie ustawienie ekspozycji oraz uzyskanie dobrego efektu.

Od strony sprzętowej przydatne są:

  • aparat (smartfon/ lustrzanka/ bezlusterkowiec)
  • źródło światła
  • jasny obiektyw

Z opcjonalnego wyposażenia warto sięgnąć po:

  • statyw
  • akcesoria oświetleniowe (parasol fotograficzny, softbox)
  • ciemne tło

Duża matryca (np. pełna klatka) i jasna optyka (f/1.4, f/1.8) są bardzo przydatne do uzyskania małej ilości szumu na zdjęciach oraz wysokiej głębi obrazu. Popularne obiektywy f/3.5 przepuszczają około 4x mniej światła niż f/1.8, co robi dużą różnicę, choć nie powinna być ona odczuwalna w aparatach o wysokim zakresie użytecznego ISO.
Te wartości nie są jednak regułą, gdyż można korzystać z przysłony rzędu f/4, f/8 dla uzyskania określonego efektu.
Inaczej wygląda sytuacja w przypadku smartfonów, gdzie matryce są malutkie, a użyteczne wartości ISO niewielkie. Nie oznacza to jednak, że nie da się tak zrobić dobrego zdjęcia, bo się da, choć efekt nie będzie tak dobry, jak z dobrego aparatu.
Zasady low-key są całkiem proste

Low-key nie jest bardzo skomplikowaną techniką, lecz dość wymagającą. Podstawę stanowi aparat oraz oświetlenie. Cała sztuczka polega na umyślnym niedoświetleniu tła na zdjęciu, co tworzy charakterystyczne, czarne tło za fotografowanym obiekt. Aby nasz obiekt był odpowiednio jasny musi być odpowiednio lepiej oświetlony niż reszta tła (np. przez lampę błyskową, która włącza się w momencie robienia zdjęcia), tak, by pomimo silnego niedoświetlenia tła, fotografowany obiekt pozostał naświetlony w sposób wystarczający. Oczywiście ISO powinno być stosunkowo niskie, by uniknąć szumów w tle.

Im jaśniejsze tło, tym jaśniejsze światło będzie potrzebne do naświetlenia fotografowanej osoby lub rzeczy. Oświetlenie otwiera przed fotografem szeroki wachlarz możliwości, bowiem zależnie od umiejscowienia źródła światła, efekt może się znacząco różnić.
Światło wpływa na miękkość i długość cieni, które wpływają na odbiór zdjęcia. Ostre światło i cienie sprzyjają uzyskaniu dramatycznego efektu, a miękkie mogą uczynić zdjęcie bardziej pociągającym (zdjęcie poniżej), więc warto korzystać z nich świadomie.

Często spotykanym motywem jest oświetlenie konturowe, które akcentuje kontury sylwetki i kształty różnych obiektów.

Do jego uzyskania potrzebne jest punktowe źródło światła. Jeśli nie chcecie wydawać dużo pieniędzy na profesjonalne akcesoria, nie musicie. Niezłe efekty można uzyskać po taniości, czego świetnym przykładem jest Janusz Filmu, który potrafi uzyskać dobre efekty korzystając z codziennych akcesoriów. Wystarczy więc lampka LEDowa lub biurowa oraz kawałek taśmy/ kartonu lub czegoś innego. Jeśli światło będzie zbyt ostre, to można je kontrolować na inne, również tanie, sposoby, np. umieszczając cienką kartę papieru na lampce.

Po świetle umieszczonym za obiektem przyszła kolej na światło umieszczone przed nim.

Autor: Roger Blackwell, „Lindsey Ann, Low Key with candle”

Jako źródło światła może posłużyć niemal dowolny obiekt. Może być to profesjonalne oświetlenie wykorzystywane przez filmowców i fotografów, może być to zrobiona po taniości lampka, neon przy sklepie, a nawet świeczka. Przy oświetleniu od przodu należy zwrócić uwagę, czy światło pada również na tło. Jeśli tak, może być ono widoczne na zdjęciu . Jeśli nie, powinien wyjść efekt podobny do widocznego powyżej.

Oprócz nich są również rozwiązania pośrednie, eksperymentujące z kątem padania i liczbą źródeł światła, itp. Ciekawym i popularnym efektem jest oświetlenie postaci/ obiektu zarówno z lewej, jak i prawej strony światłem o różnych kolorach.

Low-key to sztuka zabawy światłem

Odpowiednie oświetlenie jest kluczowe do uzyskania pożądanego efektu. To tak proste i trudne zarazem, bowiem nawet drobna zmiana kąta może znacząco poprawić efekt lub wręcz przeciwnie.

Do zobaczenia po ciemnej stronie.

 

Materiały z tej serii:

1. Podstawy ekspozycji

2. Podstawy kompozycji

3. Jak utrzymać ład i porządek na zdjęciu

4. Pierwszy, drugi i trzeci plan

5. Balans bieli. Co to jest i dlaczego jest takie ważne

6. Najlepsza pora na robienie zdjęć

7. Dane EXIF, co to jest i kiedy się przydaje?

8. Technika Low-key

9. Cała prawda o zoomie

10. Rozdzielczość to nie tylko megapiksele. To znacznie więcej

11. Quad-Bayer i Nonacell to nadzieja na lepszą jakość zdjęć

12. Czy zapis RAW ma sens w erze fotografii obliczeniowej?