2

Nierówna walka z cyfrowym nałogiem. Czy Ciebie też dotyczy uzależnienie od smartfona?

Rozwój technologii zdecydowanie ma ogromny wpływ na nasze życie. Jednym z najważniejszych urządzeń ostatnich dekad pozostaje smartfon, który aktualnie zdaje się być jedną z najpopularniejszych używek.

FOMO atakuje

Fear Of Missing Out odnosi się do uczucia niepokoju. Powoduje ono, że chcemy być cały czas w internecie, aby przypadkiem nas nic nie ominęło. Do tego dochodzi uczucie wibracji, kiedy nawet nie mamy smartfona w kieszeni, czy dźwięk powiadomienia, którego tak naprawdę nie było. To wszystko najlepiej pokazuje, że mamy tu do czynienia z prawdziwym nałogiem. Warto tu zresztą dodać, że to jeden z pierwszych terminów naukowych, który nawiązywał do wpływu telefonów na nasze życie. Możecie mówić, że to was nie dotyczy, ale w praktyce problem ten odnosi się do sporej liczby użytkowników urządzeń mobilnych.

fomo

Smartfon stał się prawdziwą używką. Kiedyś był papieros, teraz telefon. Zdecydowanie zaspokaja oczekiwania naszego mózgu na kolejne impulsy i ciekawe zdarzenia, a my sami oczekujemy cały czas czegoś nowego, przewijając w nieskończoność timeline na naszych mediach społecznościowych. Jak jednak wygląda to uzależnienie z naukowego punktu widzenia?

Wywiad z ekspertem

Dr Helena Chmielewska-Szlajfer, socjolożka, Akademia Leona Koźmińskiego.

Czy uzależnienie od telefonu różni się czymkolwiek od innych uzależnień?

Nie, jedyna różnica to obiekt uzależnienia, czyli telefon. Sam mechanizm uzależnienia i trudności z wychodzeniem z niego są podobne do innych nałogów.

Dlaczego ludzie tak bardzo uzależniają się od urządzeń elektronicznych?

Powodów jest mnóstwo. Na przykład, urządzenia elektroniczne są często niezbędne w pracy, a sama praca nierzadko wymaga od ludzi stałej dostępności lub mają oni poczucie, że powinni być stale dostępni. Kontaktujemy się ze sobą przede wszystkim za pomocą urządzeń elektronicznych, co pozwala na szybszą komunikację z wieloma osobami znajdującymi się w różnych miejscach. Jest to o wiele wygodniejsze niż spotkania twarzą w twarz, a sama komunikacja za pomocą urządzeń elektronicznych pozwala mieć poczucie kontaktu oraz kontroli emocji i czasu. Te elementy powodują, że bardzo łatwo jest “uciec” z offline’u w urządzenia elektroniczne, zwłaszcza jeżeli dochodzi do tego ciągły napływ nowych powiadomień uruchamiających układ nagrody w naszych mózgach, który sprawia, że możemy się czuć stale zajęci i warci uwagi.

Jaki negatywny wpływ na nasze życie ma takie uzależnienie?

Badania takich naukowców, jak m.in. Sherry Turkle, psycholożki społecznej z MIT, pokazują, że uzależnienie od urządzeń elektronicznych psuje relacje międzyludzkie, ponieważ ludzie przestają umieć rozmawiać ze sobą twarzą w twarz i radzić sobie ze swoimi emocjami. W skrajnych przypadkach tego rodzaju uzależnienie może doprowadzić do śmierci z wycieńczenia. Raz na jakiś czas pojawiają się informacje np. o graczach, którzy umarli grając, ponieważ nie byli w stanie odejść od komputera przez szereg dni.

Jak można skutecznie walczyć ze smartfonowym nałogiem?

Smartfon to tylko jeden typ urządzenia elektronicznego, jednak najbardziej rozpowszechniony i najbardziej osobisty o tyle, że mamy go stale przy sobie. Ponieważ mało kto może sobie pozwolić na luksus kompletnej rezygnacji ze smartfona, można wprowadzić pewną higienę: trzymać go poza zasięgiem ręki, wyłączyć te powiadomienia, które nie są niezbędne, zainstalować aplikacje na telefon, które stosując mechanizm nagrody zachęcają nas do rzadszego korzystania ze smartfonów. Wśród takich aplikacji jest np. Forest, która sadzi wirtualne rośliny, a te rosną tak długo, jak trzymamy się z dala od telefonu. Istnieją również rozmaite aplikacje blokujące inne, do których nas ciągnie. Z kolei StayOnTask o różnych porach dnia pyta, czy na pewno robimy to, co mamy robić. Zawsze pozostaje też genialne w swojej prostocie analogowe rozwiązanie – wyjść na spacer bez telefonu.

Czy potrafimy powiedzieć dość?

Obecnie smartfony potrafią utrudniać życie. Skutecznie absorbują naszą uwagę i moim zdaniem powinniśmy być tego świadomi. Na szczęście jesteśmy w stanie walczyć z samym nałogiem, rezygnując ze zbędnych chwil z telefonem w ręku. Niestety lub stety, na luksus rezygnacji z niego na dobre niewielu spośród nas może sobie pozwolić.

fomo

Przeczytaj również: Jak walczyć z uzależnieniem od smartfona?