32

Smog jest na ulicach, ale i wdziera się do naszych domów. Co z tym zrobić?

Z początkiem tego tygodnia wrócił temat smogu wraz z odczuwalnie obniżającą się jakością powietrza w wielu miastach. Warto więc przypomnieć jeszcze raz zagrożenia związane ze smogiem i to jak przed nim bronić nasze domy. Dobrym pomysłem będzie zakup oczyszczacza powietrza.

Zarówno dane z europejskich agencji jak i chociażby polski alarm smogowy nie pozostawiają nam złudzeń. Pod względem jakości powietrza jesteśmy w Unii Europejskiej na szarym końcu. Przypomnijmy, że przytłaczająca większość z pierwszej 50 raportu najbardziej zatrutych miast EU za 2016 to polskie miejscowości. Było ich dokładnie aż 33.

Europa walczy ze smogiem generowanym przez auta. Patrząc na mapy, nieźle radzi sobie również z głównym źródłem smogu w Polsce, czyli niską emisją. Przypomnijmy, że według danych z zeszłego roku, odpowiada ona za ponad połowę tego, co objawia nam się w formie utrudniającej oddychanie mgły. Niska emisja, czyli efekty spalania niskiej jakości paliwa w ogrzewających mieszkania kotłach i piecach. Na dużą emisję najbardziej szkodliwych substancji odpowiedzialna jest również konstrukcja tych pieców. W milionach domów wciąż są to przestarzałe „kopciuchy”.

Problem z „niską emisją”

Już od kilku lat z nadejściem sezonu grzewczego dowiadujemy się o tym, że najbardziej szkodliwe są pyły PM10 i PM2,5, w tym rakotwórcze benzopireny. Niska jakość powietrza to w Polsce ponad 40 tysięcy zgonów rocznie. Wiele osób cierpi też na choroby układu oddechowego i szereg innych dolegliwości. Nawet wczoraj do premiera Rzecznik Praw Dziecka napisał list, w którym pyta o smog. Powoływał się w nim m.in. na dane Światowej Organizacji Zdrowia, według której na świecie z powodu zanieczyszczeń rocznie może umierać nawet trzy miliony osób.

Walka ze źródłami smogu idzie w naszym kraju bardzo opornie i nie zanosi się na to, by w najbliższym czasie diametralnie zmienił się udział niewydajnych pieców w ogrzewaniu naszych mieszkań. Akcje kontrolowania tego, czym palimy w swoich domach na chwilę obecną też przynoszą ograniczone skutki.

Dlatego najlepsze, co możemy obecnie zrobić, to monitorować czystość powietrza w naszym miejscu zamieszkania i gdy ona drastycznie spada, bronić się przed wdychaniem smogu. Już we wcześniejszych latach sezonowe rekordy sprzedaży biły maski. Najlepsze są te z filtrem HEPA. Najlepiej jednak w dni, gdy na mapach smogowych pojawiają się alarmy, a smog widać gołym okiem, po prostu nie wychodzić z budynków, gdy nie jest to konieczne.

Prawda jest jednak taka, że nasze mieszkanie nie ma obiegu powietrza niezależnego od świata zewnętrznego. A to, czym oddychamy w domu jest mniej więcej o połowę czystsze niż otaczająca nas, spowita szkodliwą mgłą atmosfera. By w takie ciężkie dni poprawić jakość powietrza, którym oddychamy w domu, najlepiej jest zaopatrzyć się w oczyszczacz powietrza. Przyjrzyjmy się bliżej tego typu urządzeniu.

Oczyszczacz powietrza – budowa

Oczyszczacz powietrza to niewielka maszyna, o wysokości do kilkudziesięciu centymetrów, którą powinniśmy być w stanie wstawić do dowolnego pomieszczenia. Warto sprawdzić deklarowany przez producenta poziom hałasu. Dobrze by był on zdecydowanie bliżej 50 a nie 60 decybeli (dB). Dobrą opcją jest wyposażenie oczyszczacza w kilka trybów pracy, w tym zdecydowanie cichszy tryb nocny.

Równie istotny jest rodzaj zastosowanych filtrów. Najprostsze oczyszczacze wykorzystują tylko filtr węglowy. Bardziej zaawansowane modele posiadają bardziej lub mniej rozbudowany zestaw kilku filtrów. Najpopularniejsze i zarazem zapewniające dobre filtrowanie powietrza z cząstek, które zawiera smog, są oczyszczacze z filtrem węglowym oraz HEPA. Taki oczyszczacz odfiltruje z powietrza nie tylko szkodliwe pyły PM2,5 i PM10, ale też bakterie, zarodniki pleśni, wirusy, roztocza, pyłki czy inne alergeny.

Filtr z aktywnym węglem odpowiedzialny jest m.in. za przejęcie największych zanieczyszczeń oraz m.in. formaldehydów, siarkowodorów czy nieprzyjemnych zapachów. Filtr HEPA czyli High Efficiency Particulate Air Filter, potrafi zatrzymać nawet bardzo małe cząstki o wielkości 0,3 μm. To właśnie on potrafi przejąć kurz oraz interesujące nas różnego rodzaju pyły i pyłki. Filtry HEPA możemy spotkać również np. w odkurzaczach. Jest jednak jedna zasadnicza różnica między nimi, a filtrami z oczyszczaczy powietrza. Filtr z odkurzacza możemy wyczyścić, gdy zajdzie taka potrzeba. W oczyszczaczu powietrza będziemy musieli go wymienić. Oczywiście nie trzeba mówić, że to, jak często trzeba wymieniać filtr, ma też wpływ na całkowity koszt eksploatacji oczyszczacza powietrza.

Żywotność filtrów to też aspekt określany przez producentów. Możemy się spotkać z oczyszczaczami, w których filtr wytrzyma 3 do 6 miesięcy ciągłej pracy, chociaż znajdziemy też modele potrafiące wytrzymać do 12 miesięcy lub nawet dłużej. Może też być obecny alarm informujący o konieczności wymiany filtra. Na to, jak szybko będzie to konieczne, wpływ mają również takie czynniki jak wielkość oczyszczanego pomieszczenia czy, co zrozumiałe, poziom zanieczyszczeń. Producenci podają dane dotyczące tego, do oczyszczania jak dużego pomieszczenia zostało przewidziane dane urządzenie. Warto mieć na uwadze ten parametr, wybierając oczyszczacz do swojego mieszkania. Ma on również wpływ na to, jak szybko maszyna poradzi sobie z sukcesywnym przefiltrowaniem powietrza w pomieszczeniu. Wydajność oczyszczania dokładniej określa parametr CADR (Clean Air Delivery Ratings). Mówi on nam ile metrów sześciennych powietrza przechodzi przez maszynę i wraca do nas w oczyszczonej formie.

Oczyszczacz powietrza – na co jeszcze zwrócić uwagę

W dużym uproszczeniu można powiedzieć, że urządzenie zasysa powietrze z pomieszczenia, przepuszcza je przez zestaw filtrów i wypuszcza w oczyszczonej formie. Wyposażenie w różnego typu filtry pozwala nie tylko oczyścić powietrze ze smogu, ale i uczynić je lepszym dla alergików. Istnieją także modele posiadające dodatkową lampę UV likwidującą drobnoustroje czy funkcję nawilżacza powietrza. Ta ostatnia sprawia jednak, że urządzenie staje się mniej bezobsługowe i wymaga od nas więcej uwagi. Ciekawostką jest z kolei dostępny czasem jonizator powietrza.

Oczyszczacz powietrza należy do urządzeń, które pracują godzinami. Dlatego wybierając konkretny model warto sprawdzić deklarowany pobór mocy. W skali roku bardziej energooszczędne jednostki mogą nam dać odczuwalne dla portfela oszczędności. A skoro już jesteśmy przy kosztach, to jeszcze raz przypomnijmy, że zapasowe filtry potrafią kosztować naprawdę sporo. Jednak co z tego, jeśli ich zdobycie będzie graniczyło z cudem. Dlatego wypada się też zorientować w dostępności części zamiennych.

Osobna kategoria wyposażenia oczyszczaczy powietrza to wszelkiej maści czujniki w bardziej lub mniej rozbudowany sposób monitorujące czystość powietrza. Urządzenie może korzystać z ich odczytów, samo próbując jak najszybciej usunąć zanieczyszczenia, gdy zachodzi taka potrzeba. Osoby chcące zachować kontrolę nad pracą oczyszczacza z uznaniem przywitają wyposażenie w takie gadżety jak pilot sterujący lub połączenie z aplikacją. W tym ostatnim przypadku będziemy mogli monitorować poziom zanieczyszczenia powietrza z poziomu naszego smartfona i regulować tryby pracy urządzenia.

Smog to poważny problem

W dni takie jak dziś, gdy na mapach pojawiają się ciemne kropki miejscowości, w których stężenie szkodliwych pyłów ostro dopuszczalne normy, warto pomyśleć o swoim zdrowiu. Można wyposażyć się w maskę, ale najlepiej ograniczyć wychodzenie z budynków i zadbać o wyposażenie pomieszczenia, w którym przebywamy w oczyszczacz powietrza. Tylko tyle i aż tyle powinniśmy zrobić w oczekiwaniu na kompleksowe działania władz zmierzające w kierunku zmniejszenia zanieczyszczenia powietrza powstającego w głównej mierze z „niskiej emisji”.

Źródła: materiały producentów, polskialarmsmogowy, airindex.eaa

  • DeltiX

    Ostatnio natrafiłem na taką wypowiedź odnośnie oczyszczy powietrza

    „1. Domowe oczyszczacze i nawilżacze powietrza. Na 
    krótką metę pomocne, w dłuższym okresie mogą okazać się szkodliwe. – Są
    to urządzenia, które trzeba regularnie oczyszczać i dezynfekować, bo
    przy dłuższej eksploatacji w ich komorach i przewodach rozwijają się
    grzyby i bakterie. Tymczasem wielu takich urządzeń nie da się skutecznie
    zdezynfekować domowymi sposobami – zauważa dr Zielonka.”

    źródło: http://tvn24bis.pl/z-kraju,74/jak-uchronic-sie-przed-smogiem,705694.html

    Jak to jest z tymi oczyszczaczami powietrza? To działa, czy po paru latach mimo wymieniania filtra, w domowych warunkach nie jesteśmy w stanie umyć odpowiednio dokładnie takiego urządzenia i bardziej sobie robimy nim krzywdę, niż pomagamy?

    • Blazi

      Jak nie masz nawilżacza to sam „oczyszczacz” to obudowa, wiatrak, filtr który wymieniasz raz na sezon, jakiś tam sterownik, tyle. Bez problemu da się to rozkręcić i umyć, nie ma mowy o żadnych grzybach i pleśniach bo niby skąd?

      A działać – działa, jak masz odpowiedni (oryginalny…) filtr.

    • mall

      A czy drobny pył osadzający się na filtrze może zawilgotnieć od pary wodnej w domu? Zdaje się, że tak. A czy wówczas istnieje szansa na rozwój pleśni.

    • Anty

      Dlatego dobre oczyszczacze mają dodatkowo lampę UV (lampami UV dezynfekuje się np. sale operacyjne w szpitalach) i jonizator. Ale to kosztuje, więc tanie oczyszczacze mają tylko zwykły filtr. Te lepsze mają filtr z węglem aktywowanym ewentualnie czasem jeszcze spotyka się filtry domieszkowane srebrem.

    • Blazi

      Argument typu „nie będę zakładał czapki bo drapie w czoło co powoduje podrażnienia skóry”. Zapleśniał Ci kiedyś worek w odkurzaczu albo filtr zasilaczu komputerowym? Nie mieszkamy w Chinach, w domach mamy sucho.

      Filtr jest po to żeby go wymieniać, to co się na nim osadza inaczej osadziło by Ci się w płucach.

    • Marx

      Przeciez to bez sensu. Kurz niby zaplesnieje w filtrze ale ten sam kurz na szafie nie? W aucie sa grzybki bo jest klimatyzacja, ale jesli jej nie ma – to i grzyba nie ma

  • gom1

    Tylko OP1.

  • ᗪ ᒍ ᗩ K ᗪ E K I E ᒪ

    Obić sąsiada, tzn obić sąsiadowi kominek

  • Gienek

    niestety nie jest tanio żyć zdrowo w syfie -> urządzenie 600 PLN + ok 145 PLN za filtry co kilka miesięcy do Xiaomi..

    • Lyncz

      Do sprawdzenia, ale podobno te droższe urządzenia za 2000 i więcej złotych nie wymagają cyklicznej wymiany filtra. No i za tą cenę dostajemy lepszą skuteczność filtracji.

    • trwałość tych filtrów była mocno podważana w komentarzach pod artykułem dot. tego właśnie rozwiązania

  • doogopis

    Ta,te kilka domów w Polsce zakopciło na dobre całą Europę. To kolrjny wałek polityków. Nagle można pomyśleć że oni dbają byśmy mieli czyste powietrze! No patrz! Pewnie i tylko przypadkiem ktoś nieźle na tym zarobi.
    A walczyć bedą bez końca. Kiedyś se dziure ozonową wymyślili. W latach 70tych groziło że ziemia zamarznie,globalne oziębienie.
    A widział ktoś wiarygodne badania? Czy tylko je widział na piśmie?

  • Bozz

    A wystarczy kilka/kilkanaście roślin w domu do oczyszczania, które będą równie skuteczne, co więcej – nie wymagające prądu do funkcjonowania.

    • hjgvcygv

      Zapomniałeś dodać, że filtry wymieniają się automatycznie ;D

    • Marx

      w reklamie mowia ze nawet farba pomalowana sciana filtruje, wiec mozesz wierzyc ze i kwiatek ci wyfiltruje. Moze to i prawda ale musialbys miec dzungle w domu

  • mądry wybór …

    W Internecie można znaleźć naprawdę wiele ciekawych informacji na temat jak walczyć ze smogiem. Ja osobiście wolę skupiać na przyczynach , a nie skutkach, czyli na profilaktyce, a nie leczeniu. PROSTE! Gdyby każdy zdał sobie sprawę, ze może nie do końca sam kocioł jest istotny ( a jest niezwykle) byłoby cudownie… ale przecież sromotny węgiel i jego emisja to najgorsza prawda. wystarczy kupić pellet, który faktycznie cenowo nie odbiega od węgla i cieszyć się wygodą użytkowania. Natomiast jeżeli chodzi o wybór kotła ( z którym większość będzie musiała się w najbliższym czasie zmierzyć) polecam firmę KOSTRZEWA. Na naszym nowo powstałym osiedlu domków jednorodzinnych zdecydowanie przeważają kotły tej firmy. Długo zastanawiałam się nad zakupem, ale nie żałuję. po pierwsze mają wszystkie certyfikaty, porządnie wykonane, serwis bez zarzutu, plus mega rozbudowana platforma internetowa.piszę to po to, aby podzielić się po prostu własnym doświadczeniem. Podzielę się tutaj linkiem, który przedstawia zestawienie cen paliw. http://www.pelet.info.pl/

  • Adam

    Dlaczego w Polsce nie walczymy ze smogiem własnymi tanimi rozwiązaniami: http://www.rp.pl/Zycie-Slaska/312139853-Rewolucyjny-sposob–na-niska-emisje.html ???

  • Aleks

    Czytam i nie widzie jednego prostego rozwiazania, ktore JA osobiscie zastosowalem u siebie w mieszkaniu.
    Otoz majac nowe mieszkanie (w okolicy zaledwie kilka domkow jednorodzinnych) mam bardzo szczelne okna PCV, ktore zeby byla dobra wentylacja została wyposazona w nawietrzaki (aerco).
    Po jednym sezonie zimowym zauwazylem brud (czarne smugi) na otworze okna na ktory „wchodziło” z nawietrzaka zewnetrzne powietrze, przy czym firanka rowniez w tym miejscu byla przybrudzona. Rozebralem nawietrzak – dosłownie w srodku sama sadza… zacząłem sie zastanawiać jak temu zapobiec.
    No i kupilem filtry do okapu kuchennego (taki cieniutki filc), ktory pocialem w paski (doslownie 15 cm dlugosci i 2 cm szerokosci) i zamontowałem na wlocie nawietrzaka (zdemontowalem kratkę i tam wlozylem idealnie przyciete paski, co bylo wyczynem bo musialem sie wychylac przez okno zeby odkrecic dwie srubki) – owszem zmniejszyl sie przeplyw powietrza (nawietrzak ma mozliwosc regulacji), ale nadal spelnia swoja funkcje. Za to ja ciesze sie czystym powietrzem, bo pyl osadza sie na „filterku”.
    Dziwi mnie ze producenci takich urzadzen nie wyposazaja je w mozliwosc montazu takiego filtra

    • Maciej Dobrowolski

      Tego co jest najbardziej niebezpieczne nie zobaczysz gołym okiem. Filtry do okapu kuchennego nie wyfiltrują Ci tego, co nazywamy smogiem.

    • Aleks

      Lepiej oddychac brudnym w 50% powietrzem czy 25%? Lerpszy taki sposob niz zaden,.. No i gdyby to byl filtr hepa demontowalny to mysle ze tak…

      JAKSOC POWIETRZA NIE POLEPSZY SIE Z DNIA NA DZIEN – nawet jak teraz zostana wprowadzone ostre przpeisy to i tak mozliwe to bedzie za 5-10-20 lat!!!
      DLaczego?
      Bo smieci to paliwo w konurencyjnej cenie takiej (ZA DARMO!) ze zadne inne paliwo go nie zastapi bo bedzie zawsze drozsze…

    • Lyncz

      Są już na rynku takie nawietrzniki. Pierwszy wynik z wyszukiwarki: http://www.wentylacyjny.pl/1850-49-234-nawiewnik-z-filtrem-antysmogowym-ventair-integro.html
      Nawet jak nie ma nawiewników to zanieczyszczenia wnikają – typowe okna z PCV nie są w 100% szczelne. W Krakowie naukowcy z AGH oraz działacze z Alarmu Smogowego przeprowadzili badania w mieszkaniach i okazało się, że przeciętnie w pomieszczeniu poziom pyłów wynosi połowę tego co na zewnątrz.

  • Stale nigdzie nie znalazłem dobrego pomysłu, jak najlepiej oczyszczać powietrze w domu. Większość oczyszczaczy działa na pewnym obszarze (1-2 pokoje). I to może być ok w wypadku mieszkania. Ale co zrobić w wypadku domu? Kilka oczyszczaczy w każdym pokoju? Jeden na każde piętro? Same urządzenia i filtry to będzie majątek….

    • Lyncz

      Bez wygranej w totka się nie da. Nowe okna, nawiewniki z filtrami, roślinki i oczyszczę w każdym pomieszczeniu… Można też siedzieć w masce przed telewizorem :D
      Potrzeba rozwiązań systemowych – niestety żadna partia polityczna (ani Ci co rządzili, ani Ci co rządzą) nie podchodzą do tematu poważnie i robią radykalnych zmian :( :/ bez przeznaczenia dużych pieniędzy nie zwalczymy niskiej emisji, która często wynika z ubóstwa energetycznego.

    • Marx

      niestety najtaniej sie po prostu przeprowadzic

  • Anty

    A gdzie informacja, że to artykuł sponsorowany i zawiera lokowanie produktu? Ktoś tu chyba chce zarobić karę.

  • Basia

    Polacy sa smiesznym narodem

    Przy kazdym problemie zara narastaja metody obliczania i statystyki problemu – a problem dalej zostaje nierozwiazany.

    Co mi po kolejnych licznikach pm 2,5? Apkach, sofcie, wiedzy, WIELKIE NIC,,

    1. wchodzimy na strone z kodami i upsutami
    2. znajdujemu kod znizkowy na xiaomi air purifier
    3. kupujemy
    4. mozemy kupic inny – nie kupujemy takiego z jonizatorem, szkodliwe dla czlowieka bardziej niz smog
    5. kupujemy fizeline by owinac filt i przedluzyc jego dzialanie

    Tylko tyle mozemy zrobic dla siebie i dzieci przez kolejne 10lat nic sie w polsce nie zmieni :(

    Jak ktos ma godnosc i rozum to jeszcze moze emigrowac przy okazji zwieksza swoje szanse na dobra prace i zmniejsza na smierc w kolejce do lekarza.

    TAKA JEST PRAWDA

  • Smog jest problemem i to nie ulega wątpliwości. Pytanie tylko że skoro to jest problem od wielu wielu lat na co wskazują badania _> http://prawdaosmogu.pl/ to dlaczego dopiero teraz się głośno o tym mówi? Chociaż wydaje mi się, że nadal zbyt mało. Rozmawiam z ludźmi i większość nie zdaje sobie sprawy ze stanu powietrza jakie wdychają. Oczyszczacze powietrza faktycznie mogłyby pomóc poradzić sobie z tym problemem, ale to jednak trzeba więcej o tym mówić by każdy się o tym dowiedział

  • mana

    Wziąłem oczyszczacz kupiłem w media exprcie rok temu. Nie jest to tanie no ale co zrobić jak rząd nic z tym nie robi.

  • miss

    tez sobie w media expert kupilam jakis taki najprostszy model i nie moge narzekać – znacznie lepiej sie śpi, mniej głowa boli, generalnie same pozytywy a cena okolo 200 złotych

  • Maja

    Warty uwagi jest oczyszczacz powietrza marki Airfree, którego działanie jest oparte o system sterylizacji powietrza TSS. Wewnątrz urządzenia znajduje się filtr, który rozgrzewa się do 220 stopnii Celsjusza. W nim spalane są wszystkie zanieczyszczenia mikroorganiczne, które znajdują się w powietrzu. Efektem końcowym jest dwutleenk węgla i woda- jak w procecsie oddychania. Urządzenie jako ejdyne na rynku obniża poziom ozonu w powietrzu.

  • Karolina Bielska

    Oczyszczacz powietrza posiadam, świetna rzecz – ale bardzo często wychodzę ze swojego mieszkania, taka praca. Poleci ktoś dobrą maskę antysmogową, oraz na co zwrócić uwagę przy jej zakupie? Znalazłam coś takiego: https://u-mask.pl/ czy to jest ok?

  • Karol Więcławski

    U mnie w domu mamy filtr powietrza (niestety trzeba go często zmieniać, w moment robi się po prostu czarny). Do tego czyścimy dywany w Klinice dywanów (nie jest to zwykłe pranie, a dodatek ozonowania, żeby usunąć wszystkie mikrozanieczyszczenia). Mamy też jonizator powietrza (to z kolei poprzez działanie jonów opłaszcza zanieczyszczenia). Z takim uzbrojeniem możemy żyć w mieście w miarę spokojni o nasze drogi oddechowe :))