21

Zobaczyłem jak powinien wyglądać mój inteligentny dom

Większości z nas inteligentny dom kojarzy się z drogimi żarówkami Philipsa czy systemami do gaszenia światła. Wydatek dużych pieniędzy na taką technologię wydaje się być mało racjonalny. Tymczasem smart home to nie tylko gadżety, ale również bezpieczeństwo, komfort i wygoda, o czym przekonałem się odwiedzając demonstracyjny apartament firmy ABB.

 

Technologia potrzebuje standardów

Aby nasz dom był inteligentny, poza rozwiązaniami technologicznymi potrzebne nam są również urządzenia AGD i inne podzespoły tworzące infrastrukturę domu. Łączenie tego wszystkiego w całość wymaga standardu jakim jest KNX. Używany między innymi przez ABB, ale również przez 300 innych producentów rozwiązań z zakresu inteligentnych budynków, domów i mieszkań. Swoją drogą bardzo ciekawe jest, że ten protokół do komunikacji pomiędzy różnymi rodzajami urządzeń powstał w 1990 roku.

W Europie ponad 75% inteligentnych domów zbudowanych jest w oparciu o KNX. Głównymi zaletami tego standardu jest niezawodność (nie bazuje on na komunikacji radiowej, ale oczywiście ją wspiera) oraz decentralizacji zarządzania – czyli działaniu pomimo uszkodzenia niektórych elementów systemu.

ABB Living Space Experience

inteligentny dom

Przygotowana przestrzeń demonstracyjna ABB, którą miałem przyjemność zwiedzić podczas prywatnej wizyty, podzielona jest na kilka części. Mamy część dzienną, czyli salon i kuchnie, sypialnie oraz łazienkę. W każdej z tych mieszkalnych części większość urządzeń i elementów domów sterowanych jest przez system. Sterowanie natężeniem światła i czujki ruchu to naprawdę podstawy, ale już one pomagają nam oszczędzać energię. Tak naprawdę właśnie o oszczędności energii, bezpieczeństwo i komfort chodzi w tego typu rozwiązaniach.

inteligentny dom

inteligentny dom

inteligentny dom

inteligentny dom

Dla przykładu, kiedy uruchamiamy w domu kominek (również sterowany z poziomu systemu), to czujniki powietrza wykrywają zmianę w jakości powietrza i odpowiednio do tej sytuacji dostosowują działanie systemów wentylacyjnych. Te same czujniki odpowiedzialne są za to, aby powietrze w przestrzeni mieszkalnej było zawsze świeże i o odpowiedniej wilgotności. Elekt budzenia się rano z bolącą głową, ze względu na jakość powietrza, nie powinien więc nigdy wystąpić. Dodatkowo system ten może być jednocześnie systemem alarmowym w przypadku pożaru czy innych zdarzeń mających wpływ na bezpieczeństwo mieszkańców.

W przestrzeni dziennej system łączył natomiast ze sobą zarówno okienne żaluzje jak również piekarnik, oświetlenie i kawiarkę. Urządzenia AGD firmy Miele, jakie były na prezentacji wspierają standard KNX, dlatego ich podłączenie do całego rozwiązania nie jest absolutnie problemem.

inteligentny dom

Nie zrobimy jednak kawy poprzez aplikację mobilną. Ze względu na bezpieczeństwo Miele nie pozwala uruchomić zdalnie urządzeń posiadających grzałkę – natomiast z poziomu aplikacji możemy robić całą resztę. Oczywiście to jest element domu inteligentnego z kategorii komfort – taki pokaz, że urządzenia domowe też mogą być sterowane przez system.

Jednym guzikiem robimy scenę

inteligentny dom

Sceny w rozwiązaniach inteligentnych domów, to konkretne scenariusze mające zapisaną kolejność, jakie elementy domu są w danej chwili uruchamiane. Dla przykładu kiedy chcemy obejrzeć film na rzutniku możemy zaprogramować, że po wywołaniu sceny “film”, wysuwa się ekran, rzutnik, przyciemniane są światła i zasuwają się rolety w oknach, a urządzenie przełącza się na odpowiednie źródło.

Taką automatyzację możemy programować sobie sami, mając do dyspozycji różnego rodzaju elementy systemu. Dla przykładu, możemy zaprogramować, że o odpowiedniej godzinie do wanny zostanie nalana woda o odpowiedniej temperaturze, ustawiając jednocześnie odpowiednie oświetlenie i włączając w łazience muzykę.

Wydaje się, że to tylko zbędny gadżet, ale wyobraźmy sobie, że mamy zraszacze w naszym ogrodzie podpięte do systemu i do tego czujniki wilgotności. Zaprogramowany system może o odpowiedniej godzinie włączać podlewanie ogrodu, ale tylko wtedy, kiedy czujki wilgotności potwierdzą, że jest to koniecznie.

inteligentny dom

inteligentny dom

Sceny to też programowanie bezpieczeństwa domu. Włączanie czy wyłączanie alarmu w poszczególnych pomieszczeniach również może być programowane. Jeśli więc dla przykładu, domownicy zapomną uzbroić alarm w dolnej części budynku, to może to za nich zrobić system, o ile nie wykryje ruchu czy działania innych domowych urządzeń. Możemy też zarządzać prawami dostępu do poszczególnych pomieszczeń, monitorować ruch w domu czy w biurze itp.

I to jest właśnie inteligentny dom

To właśnie możliwość programowania naszych domowych systemów i urządzeń powoduje, że nasz dom staje się inteligentny.

Inteligentny dom pomaga nam też kontrolować i monitorować zużycie wszystkich mediów, co w przypadku dużych powierzchni jest nie tylko ważne, ale może też generować oszczędności. Panujemy bowiem nad każdym elementem korzystającym w naszym domu z mediów (łącznie z mechanicznymi zaworami i przełącznikami).

Przy całej złożoności tego typu rozwiązań, interfejs jaki w swoim systemie oferuje ABB jest banalnie prosty, bo w niektórych pomieszczeniach sprowadza się do trzech przycisków na ścianie. Dopytywałem się czy na pewno wszystkim można sterować również z aplikacji i tak jest – podkreślali jednak, że rozwiązania radiowe są mniej pewne niż infrastruktura jaką oferują. Są więc tylko dodatkiem, a nie podstawą systemu.

Pokazy tego typu rozwiązań mają swój cel

Dziś budowa inteligentnego domu wymaga współpracy dewelopera z inżynierem oraz projektantem. Dopiero, kiedy te grupy będą ze sobą współpracować, będziemy w stanie stworzyć inteligentny budynek. Tego typu pokazowe przestrzenie mają na celu integrowanie tych grup i edukowanie rynku. Dziś niestety nadal bardzo wielu developerów traktuje rozwiązania z kategorii inteligentnych domów jako zbędny koszt, nie poprawiający komfortu czy bezpieczeństwa.

  • TrollFeeder

    Polecam Polską fimrę Grenton, mam w domu ich bardzo rozbudowaną instalacje, i to co jest opisane w artykule (poza przygotowywanie kapieli bo nie ma sensu by kurek był ciągle otwarty, czy kupno urządzeń AGD do tego przygotowanych) jest do zrobienia samemu. Sceny robi prosto i wystarczy raz dobrze wszystko ustawić i działa cacy.

    • Rafał R-i

      Grenton nie jest na KNX-ie. Zeby cos działało musi to zaimplementować producent.
      Auotmatyka jakas jest bo faktycznie cos ustawiasz i dziala ale czy to jest inteligencja??

    • Edek

      A od kiedy tylko KNX ma monopol na inteligencję w systemach IB? Przecież na rynku jest masa różnych systemów, często bijących na głowę KNXa pod względem możliwości, jak chocby wspomniany wyżej Grenton czy Loxone. KNX to drogi system który był dobry 10 lat temu jak nie było alternatyw a teraz są. Świat idzie do przodu.

    • imie nazwisko

      KNX to nic innego jak grupa firm trzymająca rękę na własnym „standardzie” i marżach. Dlatego właśnie do tej pory „mówiliśmy o inteligentnych domach” a nadal ich nie widać w takim stopniu jak inteligentnych samochodów. Różnica pomiędzy domami a samochodami jest jednak taka że o kształcie samochodu decydują inżynierowie i wizjonerzy a instalacji elektrycznej w domu elektrycy… nie koniecznie pasjonaci. Architekci nie do końca wiedzę co oferują rozwiązania SmartHome, inwestorzy boją się – i słusznie cen KNX i tkwimy sobie.. w zamkniętym kole. Dobrze że pojawia się sensowna alternatywa, dodatkowo z lokalnym wsparciem.

    • Adf

      True, system dobry ale nie jest masowy i nie zanosi się aby był. Jego zaletą jest rozproszona logika ale przy bardziej skomplikowanych zadaniach i tak stawia się osobny serwer, który robi też wizualizację. Oczywiście system też trzyma cenę i instaluje go instalator. Soft do konfiguracji jest płatny i to niemało. To raczej celowa polityka, aby nikt nie bawił się tym systemem, a zawsze robiły na nim doświadczone osoby. To wszystko równa się większa cena i w warunkach domowych i masowym użytkowaniu nie sprawdzi się.

  • Bulitl

    „Dziś niestety nadal bardzo wielu developerów traktuje rozwiązania z kategorii inteligentnych domów jako zbędny koszt, nie poprawiający komfortu czy bezpieczeństwa.”

    Coś w tym jednak jeszcze jest. Zamontowanie takiego systemu to spory wydatek zapewne. Szkoda, że w artykule nie ma żadnych cen podanych. Ale skoro Miele to tanio nie będzie już za sam sprzęt AGD. Jeśli chodzi o wygodę w postaci świeżego powietrza to dzisiaj montuje się system rekuperacji, spina z piecem i działa. Poza tym można podpiąć różne czujniki od wilgotności powietrza po czujniki dymu. Z tego co się orientuję Vailant ma taką możliwość. Rolety też można obsługiwać aplikacją.
    Nie jest to pełna automatyka i nie będzie to komfortowe rozwiązanie do tego opisanego ale zapewne jest dużo taniej.

  • Spark ✓ᵛᵉʳᶦᶠᶦᵉᵈ

    Sprzęt Miele. Jedyny producent który dba o żywotność i jakość. Nie wierzyłem dopóki nie sprawdziłem. Ceny porażają, ale Miele warte jest każdego grosza.

  • co z bezpieczeństwem. Producenci nic nie robią, po sprzedaniu produktu. Ile takich systemów jest dziurawych jak ser. Żeby to hulało należało by wydzielić taką sieć całkowicie od internetu i sterować przez dedykowaną sieć do której dostaniemy się przez VPN lub jakąś bramę, która odfiltruje ruch.
    Dwa rozwiązania często są wykastrowane jak np. monitorowanie urządzeń bo producenci tworzą własne rozwiązania, które są funkcjonalnie 100 lat za rozwiązaniami jakie oferuje np. open source (monitorowanie – zabbix)

  • Luki

    „Nie zrobimy jednak kawy poprzez aplikację mobilną. Ze względu na bezpieczeństwo Miele nie pozwala uruchomić zdalnie urządzeń posiadających grzałkę – natomiast z poziomu aplikacji możemy robić całą resztę. ”
    Czyli co?

    • Konfigurować, monitorować, sprawdzać stan, pewnie dostać powiadomienia itp.

    • Marian Koniuszko

      czyli moge sobie skonfigurowac kawe, monitorowac czy juz mi sie nalala, sprawdzic czy jest goraca i dostac powiadomienie ze jest gotowa, ale zrobic ja musze sobie sam? bomba.

    • nic nie poradzę to sa ograniczenia producenta – przynajmniej tego

  • Z inteligentnego domu

    Szukałem ostatnio czegoś do swojego domu, który już nie pozwalał na ułożenie dodatkowych kilometrów kabli i moje poszukiwania zakończyły się na systemach bezprzewodowych F&HomeRadio i FIBARO, gdzie ostatecznie zaufałem F&HomeRadio.
    Instalator bez problemu dołożył do mojej instalacji szereg urządzeń i dom zaczął być bardziej przyjazny: sterowanie oświetleniem, ogrzewanie, kamery, integracja z istniejącym alarmem i jeszcze kilka ciekawych funkcjonalności dla bezpieczeństwa dzieciaków. Jestem zadowolony, a w portfelu jeszcze trochę zostało. Na KNXa pewnie bym się nie zdecydował, niezależnie czy z ABB, czy od innego producenta.
    Developerzy nie będą nigdy zainteresowani dokładaniem kabli do sterowania, jak w przypadku KNXa. W tym miejscu moim zdaniem wygrają systemy bezprzewodowe, które można planować i instalować na etapie wykończenia wnętrza. Mówię o mieszkaniach masowo sprzedawanych, nie o wypasionych apartamentach dla krezusów.
    Inteligentne mieszkanie jest obecnie w zasięgu każdego, nawet finansowane z 500+ hehe.

    • Szczepan

      O ile przewodowe jeszcze się broni jako-taką niezawodnością, tak radiowe to jest badziew jakich mało. Z-Wave z założenia jest protokołem zawodnym! Nie masz żadnej gwarancji, że komunikat dotarł do niektórych typów urządzeń i nie otrzymasz od nich żadnego potwierdzenia. Dziękuję bardzo za takie bezpieczeństwo na zasadzie „best effort”.

  • Szczepan

    Deweloperzy nie są zainteresowani, bo w większości te systemy to typowy pic na wodę z kosmiczną ceną. Spuszczanie wody w kiblu smartfonem nadaje się tylko do pochwalenia znajomym, a z 30 scen świetlnych w praktyce korzystamy z 1-2. Frazesy o „oszczędnościach” można sobie w buty włożyć, bo najpierw trzeba wydać 10 razy tyle, co ten system kiedykolwiek oszczędzi. Radzę się dobrze zastanowić przed wyrzuceniem kasy na ten hype.
    I nie twierdzę tu, że idea „inteligentnego domu” nie ma sensu. Ma, i to duży. Ale zostało to wypaczone przez skoncentrowanie się na „bajerach” zamiast faktycznie użytecznych integracjach systemów / urządzeń / oświetlenia.

    • Edek

      Bzdury piszesz. IB to bardzo obszerny temat i są w nim zarówno badziewne systemy, jak i bardzo sensowne (i nie ma to nic wspólnego z ceną). Większość takich jak Ty sceptyków wie o systemach IB tyle co nic i swoje opinie bazuje na stereotypach (czyli „drogie i do niczego”).

    • Szczepan

      Jasne, wiesz lepiej ode mnie, jakie mam doświadczenie. Z-Wave dobrze znam od strony programistycznej i jest to jedno wielkie g* opakowane w ładny papierek. A u siebie robię na przekaźnikach sterowanych mikrokontrolerem, z czym będę mógł zintegrować praktycznie wszystko, a nie tylko to co producent łaskawie pozwoli.

    • Adf

      Jak masz czas i lubisz się bawić to proszę bardzo. Tu nie można konkurować pomiędzy hobby, a gotowym rozwiązaniem, gdzie ktoś już za nas pomylił się wiele razy i teraz to działa.

  • Adf

    Kilka na szybko spisanych różnych przemyśleń bazując na aktualnym doświadczeniu:
    – automatyka ma robić sama to co robimy ręcznie, jest powtarzalne, musimy o tym pamiętać i tracimy na to czas,
    – sceny świetlne na osobnych przyciskach są przereklamowane – dużo lepiej sprawdza się JEDEN przycisk, który odpala sceny kolejno. Wchodzisz, naciskasz jak normalny włącznik i gotowe. Takie włączniki z 8x przyciskami to jakaś porażka. Trzeba się schylić, aby dobrze trafić w wybrany. Zero ułatwienia. Nie łapcie się na to, Takie małe włączniki to jeszcze mogą się sprawdzić do zapalania osobnych obwodów tzn. Mamy np. 6 obwodów w pomieszczeniu, którymi steruje scena, jednak jak chcemy coś osobno włączyć to mamy mały przycisk.
    – system powinien mieć magistralę, jak nie ma to będzie masakryczna zabawa z kablami i kupę czasu na ciągłe ich przekładanie, jeżeli ktoś coś zmienia, a na początku zmienia się często, później okazuje się, że czegoś brakm
    – nie ma jednego standardu i długo nie będzie, najlepiej więc brać taki system co pozwala na integrację z różnymi np. popularny system alarmowy w kraju to Satel, ma wygodną integrację przez KNX, bardzo często stosowany jest też ModBus (bezpośrednio lub jako ModBus-TCP) jako integracja z piecami, kotłami czy pompami ciepła
    – sprawdzają się sceny globalne automatyczne, najczęściej używane to „wyjście z domu”, „tryb noc”, taka scena nie steruje tylko światłem ale także roletami, muzyką, wentylacją, systemem alarmowym (tylko uzbrojenie), zakręca np. zawór wody, pozwala na podlewanie ogrodu, pompą CWU itd. czyli robi wiele rzeczy jednocześnie
    – tylko system kablowy, radiówka to się sprawdzi w małym mieszkaniu,
    – na stałe zasilany, baterie to porażka, wszędzie mówią „ale Panie, nasze urządzenia to i dwa lata działają bez wymiany.” Jednego nie mówią, jak masz tych urządzeń kilka to wymieniasz co miesiąc,
    – łatwy do zamiany, to się tak szybko rozwija, że za 10 lat może już nie być tego systemu jaki masz lub będzie na tyle inny, że nie da go się utrzymywać, co wtedy? Twoja instalacja musi być uniwersalna. Wszystko się kiedyś popsuje,
    – system powinien być rozbudowany, jeżeli chcesz sterować kilkoma żarówkami, bramą i roletą to może się okazać, że wydasz kasę na coś co nic Ci nie ułatwia i równie dobrze, można to było zrobić dużo taniej np. chcesz automatycznie zapalane światło na ruch, tu wystarczy kupić za 100zł z Ospela włącznik z czujką i działa świetnie
    – bardzo dobrze sprawdza się zdalne otwieranie bram + podgląd z kamery
    – czujniki oświetlenia powinny być dwa, po wschodniej i zachodniej stronie domu, w przeciwnym razie nie da się dobrze ustawić np. zamykania rolet, bo z jednej strony domu chcesz mieć jeszcze światło dzienna, a z drugiej już może być za ciemno, a chcesz mieć prywatność po zapaleniu oświetlenia sztucznego
    – sterowanie komórką sprawdza się tylko gdy jesteśmy poza domem oraz podczas budowy, gdy nie ma jeszcze włączników, czy manipulatora do alarmu, jak jesteś w domu to szybciej podejdziesz do włącznika
    – system alarmowy lepiej jak jest osobny od automatyki, bezpieczniej no i zazwyczaj wychodzi jednak dużo taniej
    – system sam powinien oferować różne inteligentne logiki, owszem można wiele sobie zaprogramować ale koło już wynaleźliśmy i Ameryka odkryta np. żaluzje, które zależnie od kierunku geograficznego okien sterują lamelkami tak aby nie przegrzać pomieszczenia latem, a zimą dogrzać, a to wszystko jeszcze w połączeniu z ogrzewaniem pomieszczenia – twoja rola w konfiguracji sprowadza się do pokazania co jest czym i tyle

    to tyle na szybko

    • Rafał R-i

      Jesli tyle na szybko to poprosił bym o rozwinięcie spostrzeżeń :)

  • asq

    aby system stał się standardem musi być otwarty, a zatem być publikowany jako open-source, aby żadna firma nie mogła go sobie przywłaszczyć lub opatentować. na tę chwilę takim standardem wydaje się być MQTT, którego kod IBM przekazał na rzecz społeczności.